JAGONET bilaketa

303 emaitza bilaketarentzat

Begirunezko tratamenduak: maite zaitugunok/zintugunok

Zer testu idatzi behar genuke oroitidazkunean: Maite zintugunok gogoan zaitugu ala Maite zaitugunok gogoan zaitugu?

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa
Unitate-mota: hitzak-aditzak > adizki jokatuak

Aditzaren jokabidea: ohi partikula + aditza (etorri ohi da / etortzen ohi da)

Aditzak aspektu burutua ala burutugabea behar du ohi partikularekin doanean? Etorri ohi da ala etortzen ohi da?

Zalantza-mota: lexikoa > orokorra, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak, hitzak

Aditzaren jokabidea: -ten/-tzen aditz-izena (ikasten/etortzen)

Ba al da arau zehatzik noiz erabili -ten eta noiz -tzen partizipio burutugabeetan?

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa
Unitate-mota: hitzak-aditzak > aditz-izena

Aditzaren jokabidea: (trinkoak) eman (emadazu/*emaidazu, esaguk/*esaiguk)

Nik emadazu, esaguk eta antzeko adizki trinkoak emaidazu eta esaiguk formak baino batuagotzat eduki ditut oraindaino; baina zalantza sortu zait ea arau mailako erabakirik edo bestelakorik baden horretaz (ez dut aurkitu adizki trinkoen paradigmarik, nahiz inoiz ikusia naizen, ustez, halakorik).

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak > trinkoak

Aditzaren jokabidea: -arazi (lo eginarazi / lo eragin)

Nahasgarri gertatzen zait -arazi aditz elkartuetan. Zuzenak al dira hitz egin, lo egin, negar egin aditzen hitzarazi, lotarazi, negarrarazi, hitz eragin, lo eragin, negar eragin eta horrelakoak?

Zalantza-mota: lexikoa > lokuzioak/kolokazioak, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak, lokuzioak/kolokazioak

Aditzaren jokabidea: aditzaren 3. pertsonaren markak

Aditz laguntzaile baten aditz-modua indikatiboko iragana izanik, NOR hura denean eta NORK hark denean, zein dira bakoitzaren pertsona-markak? Adibidez, ahazten zuen eta eman zizkion adizkien kasuan.

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak > adizki jokatuak

Aditzaren jokabidea: agintera  (emadazu, eman iezadazu, ezidazu / ez iezadazu)

Aginteran, baiezkoetan, idatz daitezke esaiozu eta emadazu/emaidazu bezalako formak? Horrela idatzi behar dira? Zein aditzekin: esan, eman, ekarri, eraman, entzun, utzi, galdetu, egin...?

Ezezkoetan, idatz daitezke eziozu, ezidazu..., edo beti idatzi behar da ez iezadazu eta abar?

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak > adizki jokatuak

Aditzaren jokabidea: trinkoak (emadak/*emaidak, uztak/utzizak, pasaidak/pasadak)

Adibidez, emadak/emaidak, uztak/utzizak, pasaidak/pasadak

Orain arteko arau-gomendioetan gai hau erabaki ez bada ere, zerbait aipatu da Euskal Gramatika: Lehen Urratsak (EGLU) liburukietan, baina aipatu baizik ez.

Zenbait esparrutan guztiz premiazkoak dira: harreman pertsonaletan, kirol-jardueretan, lan-harremanetan, etab.

Egokia litzateke hainbat zalantza eta bikoiztasun gainditzea eta forma erabilgarriak zein diren esatea, baina modu zabalean, ahozkorako eta idatzizkorako balio dutelarik. Eta eredu mordoxka eman beharko litzateke, nolabaiteko "eredu osoa" eskainiz.

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa, sintaxia > aditza
Unitate-mota: hitzak-aditzak > trinkoak

Aditzaren jokabidea: aspektua (sartzen zuen / sartu zuen, joaten gara / joango gara)

Aspektu burutugabea erabiltzea zilegi ote da honelakoetan?

a) Realak hogeigarren minutuan sartzen zuen lehenengo gola.
Realak hogeigarren minutuan sartu zuen lehenengo gola.

b) Gauean zinemara joaten gara?
Gauean zinemara joango gara?

Aspektu puntukaria gaitzetsi, eta burutugabea erabili behar al da honelakoetan?

c) Zergatik ez zoaz salto batean dendara ogi berria ekartzera? Zergatik ez zara joaten salto batean dendara?

Zalantza-mota: morfologia > aditz-jokoa, sintaxia > aditza, sintaxia > kalko baztergarriak
Unitate-mota: hitzak-aditzak > adizki jokatuak, hitzak-aditzak > kalko baztergarriak, joskera > kalko baztergarriak

Baldintza adieraztea: komunztadura iraganean (tokatu izan balitzait, erosiko nukeen/nuen)

Onargarria al da baldintza hipotetikoa iraganean erabiltzea? Adibidez:

1. Nik gaur zera esan dut:

Loteria tokatuko balitzait, auto bat erosiko nuke.

2. Hurrengo egunean, eta zozketa bihar dela aintzat hartuta, onargarria al litzateke honelakorik erabiltzea?:

Atzo esan nuen (zuen) loteria tokatuko balitzait (balitzaio) auto bat erosiko nukeela (zukeela).

3. Beste era batean azalduta, onargarria al da esaldi hauen arteko ezberdintasuna egitea?

3.1. Atzo esan nuen loteria tokatzen bazitzaidan auto bat erosiko nuela. (Ekintza burutua da eta jakintzat ematen dut ez zaidala tokatu).

3.2. Atzo esan nuen loteria tokatu izan balitzait auto bat erosiko nukeela / nuela. (Ekintza burutua da eta jakintzat ematen dut ez zaidala tokatu).

3.3. Atzo esan nuen loteria tokatuko balitzait auto bat erosiko nukeela. (Ekintza ez da burutua eta, zozketa oraindik egin ez denez, loteria tokatzeko aukera dago).

3.4. Atzo esan nuen loteria tokatzen bazait auto bat erosiko dudala. (Ekintza ez da burutu eta, zozketa oraindik egin ez denez, loteria tokatzeko aukera dago).

Zalantza-mota: sintaxia > aditza, sintaxia > komunztadura, sintaxia > perpausak
Unitate-mota: hitzak-aditzak > adizki jokatuak, hitzak-aditzak > komunztadura, perpausa > baldintza

Egoitza

  • B
  • BIZKAIA
  • Plaza Barria, 15.
    48005 BILBO
  • +34 944 15 81 55
  • info@euskaltzaindia.eus

Ikerketa Zentroa

  • V
  • LUIS VILLASANTE
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6.
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus

Ordezkaritzak

  • A
  • ARABA
  • Gaztelako atea, 54
    01007 GASTEIZ
  • +34 945 23 36 48
  • gasteizordez@euskaltzaindia.eus
  • G
  • GIPUZKOA
  • Tolare baserria. Almortza bidea, 6
    20018 DONOSTIA
  • +34 943 42 80 50
  • donostiaordez@euskaltzaindia.eus
  • N
  • NAFARROA
  • Oliveto Kondea, 2, 2. solairua
    31002 IRUÑEA
  • +34 948 22 34 71
  • nafarroaordez@euskaltzaindia.eus

Elkartea

  • I
  • IPAR EUSKAL HERRIA
  • Gaztelu Berria. 15, Paul Bert plaza.
    64100 BAIONA
  • +33 (0)559 25 64 26
  • +33 (0)559 59 45 59
  • baionaordez@euskaltzaindia.eus
  • Euskaltzaindia - Real Academia de la Lengua Vasca - Académie de la Langue Basque
  • Plaza Barria, 15. 48005 BILBO
  • +34 944 158 155
  • info@euskaltzaindia.eus
z-library z-lib project
© 2015 Your Company. All Rights Reserved. Designed By JoomShaper